Algemene informatie en selectie
Gebruik van O-ringen
O-ringen worden bij de matrijzenbouw hoofdzakelijk gebruikt voor het afdichten van koelboringen bij de plaatovergang, of bij componenten zoals stijg- en koelschotten. Maar ook bij andere componenten zoals hydraulische cilinders en olietoevoeren worden O-ringen toegepast.
Dynamische en statische afdichting
Principieel wordt onderscheid gemaakt tussen een dynamische en een statische afdichting. Van een dynamische afdichting is sprake bij een afdichting tussen twee t.o.v. elkaar bewegende componenten. Voor een dynamische afdichting zijn O-ringen slechts in uitzonderlijke gevallen de optimale technische oplossing. Bij een statische afdichting bewegen de componenten niet.
Axiale en radiale inbouw
Op de volgende afbeeldingen worden de axiale en radiale inbouw met elkaar vergeleken
In de matrijzenbouw wordt meestal de statische afdichting met axiale inbouw toegepast. Als voorbeeld kan hier de overgang van de koelboringen van de matrijsplaat in het inzetstuk worden genoemd.
Voorbeeld van een inzetstuk
O-ringmaterialen in de matrijzenbouw
De O-ringen die in de matrijzenbouw worden gebruikt, zijn gemaakt van fluorkoolstofelastomeren – afgekort FKM, resp. FKM plus. FKM is over het algemeen goed bestand tegen talloze media en chemicaliën.
De keuze van het materiaal van de O-ring is hoofdzakelijk afhankelijk van de gebruikstemperatuur. De gangbare FKM-materialen worden toegepast bij een watertemperatuur tot 100 °C. Ze verharden als ze worden gebruikt bij een watertemperatuur boven 100 °C, verliezen daardoor hun elasticiteit en dus ook de voorspanning voor de afdichtende werking. Daarom zijn voor een watertemperatuur hoger dan 100 °C speciale hoge-temperatuur O-ringen van het materiaal FKM plus ontwikkeld.
Dimensionering en constructie
Axiale inbouw – ronde kamer of ringgroef?
De ronde kamer is de eenvoudigste en ook de meest ruimte besparende mogelijkheid om een O-ring te plaatsen. Een nadeel is echter dat de O-ring altijd direct in contact komt met het medium om de temperatuur te regelen (bijv. water of olie). Daardoor neemt de levensduur af en worden de onderhoudscycli korter.
 |  |
| O-ring in ronde kamer: ruimtebesparend | O-ring in ronde kamer: veiliger |
Voordeel:
- Plaatsbesparend
Nadelen:
- Contact met medium
- Slijtage
- Vuilafzetting
De ringgroef daarentegen scheidt de O-ring volledig van het medium om de temperatuur te regelen en biedt zo een maximale levensduur en lange onderhoudscycli. Het inbrengen gebeurt met een frees. Gebruik voor een optimaal resultaat bij voorkeur een O-ring groeffrees.
Bepaling van de groefmaten
De groefdiepte T1 is zodanig dat de snoerdikte van de O-ring met 15-30% is voorgespannen. De groefbreedte B moet waarborgen dat de diameter van de O-ring de groef slechts voor max. 85% vult zodat er nog een reserve is om opzwellen of thermisch uitzetting op te vangen. Bij druk van binnen moet de O-ring de buitendiameter raken, terwijl deze bij een vacuüm of druk van buiten de binnendiameter moet raken.
 |  |
Tip: O-ring stevig vast in de plaat
De buitendiameter D2 kan 1% tot 3% kleiner zijn dan de buitendiameter van de O-ring. Zo is de O-ring gefixeerd en valt er niet uit.
In onze groefaanbevelingen vindt u overzichtelijk kant-en-klare groefmaten en bijpassende O-ringen afgestemd op de O-ring groeffrees. Deze dekken ≈90% van de gevallen af. Dit bespaart tijd bij het zoeken en zorgt voor bedrijfszekerheid. Voor een eigen groefontwerp vindt u de aanbevolen maten T1 en B op het betreffende O-ringcatalogusblad E 2130 of E 21311.
Radiale inbouw
Bij een radiale inbouw adviseren wij een invoerafschuining van 20°. De bijpassende maten T2 en B vindt u op het O-ringcatalogusblad. Bij boorgaten dwars op de inbouwboring moeten de kanten worden afgerond. De O-ring mag in ingebouwde toestand max. 6% worden opgerekt. Voor het monteren kan de O-ring kort met 20% worden gerekt.
Groeven vervaardigen
Vergelijking: O-ring groef met frees of O-ring groeffrees frezen
Bij een directe vergelijking blijkt dat met een O-ring groeffrees een aanzienlijke tijdsbesparing mogelijk is. Bovendien is in de navolgende afbeelding duidelijk het kwaliteitsverschil te zien. Bij het gebruik van een frees ontstaan freessporen die op de bodem dwars t.o.v. de groef lopen. Voor het afdichten is dit niet optimaal. Bij onze O-ring groeffrezen daarentegen zijn concentrische sporen zichtbaar, die een optimale afdichting mogelijk maken. Dit bespaart tijd en biedt zekerheid.
O-ring groeffrezen bij Meusburger
Met de O-ring groeffrees zijn de kamers goed bereikbaar (bijv. voor inzetstukken) tot bijna aan de rand. Wij bieden u de O-ring groeffrees in twee uitvoeringen aan:
VHM O-ring groeffrees WZB 12112
- Beste oppervlakken in de groef
- Dankzij hoogwaardige TiAlN-coating geschikt voor materialen tot 54 HRC
- Maten afgestemd op een perfecte passing voor de O-ring tegen de buitendiameter
- Leverbaar in de 4 gangbaarste groottes
HSS O-ring groeffrees WZB 32112
- Met de geleidepen WZB 32113 ook toepasbaar op kolomboormachines
- Leverbaar in 10 groottes
Met onze snijgegevenscalculator krijgt u in een handomdraai de juiste snijparameters. Om u een moeizame keuze en afstemming van O-ring grootte, O-ring groef en passende groeffrezen te besparen, vindt u de passende combinaties in onze groefaanbevelingen.
Montage, demontage en onderhoud
Montage en demontage
Gebruik geen scherpe of spitse voorwerpen bij het monteren of demonteren. Dit zou de O-ring en de O-ring groef kunnen beschadigen. Let er ook op dat de kanten van de O-ring groeven geen bramen heeft en is afgerond. Daarvoor adviseren we het praktische, 5-delige montagegereedschap V 28100. Hiermee bespaart u niet alleen tijd, het gereedschap helpt u ook bij het monteren en demonteren van O-ringen in moeilijke en kleine inbouwruimtes. Een gedetailleerde beschrijving van het gebruik van de gereedschappen vindt u in onze handleiding op de productpagina in de onlineshop.
Onderhoud
In het algemeen moeten de O-ringen bij elke matrijsrevisie worden vervangen. Let er bij het reinigen van de matrijzen op dat u geen aceton houdende reiniger gebruikt. Hierdoor worden de O-ringen poreus, wat uiteindelijk leidt tot lekkage in de matrijs. Onze reiniger VCM 20 is uitermate geschikt voor het reinigen van de inbouwruimtes van de O-ring. Controleer voor het monteren opnieuw of de O-ring niet over scherpe kanten wordt gemonteerd. Deze moeten eventueel worden afgerond. Om de O-ring te monteren mag deze kort 20% worden uitgerekt.
Bewaring
Neem bij het bewaren van O-ringen de volgende randvoorwaarden in acht:
De bewaartemperatuur moet bij voorkeur liggen tussen +5 °C en +25 °C bij een maximale relatieve luchtvochtigheid van 70%. Voorkom directe zonnestraling of fel licht. Optimaal zijn tegen uv-straling beschermde bewaarplaatsen of dichte dozen. De bewaarduur van O-ringen van FKM bedraagt conform ISO 2230 maximaal 10 jaar.
